Η κατασκευή ενός ιστοχώρου δεν είναι τόσο απλή όσο πολλές φορές ακούγεται. Υπάρχουν μελέτες που αποδεικνύουν ότι ένας ιστοχώρος πρέπει να πληροί κάποιες προϋποθέσεις ώστε να είναι εύχρηστος και αποδοτικός.

Η τεχνική της Ευρετικής αξιολόγησης περιλαμβάνει 10 κανόνες ευχρηστίας ενός ιστοχώρου, τους οποίους εισήγαγαν οι Jacob Nielsen και Rolf Molich στα πλαίσια μιας έρευνας το 1990. Η τεχνική αυτή παρουσιάζει πλεονεκτήματα αλλά και μειονεκτήματα.

Από τα πλεονεκτήματα αξίζει να σημειώσουμε ότι η τεχνική αυτή αποτελεί μία φτηνή μέθοδο, γρήγορη για τον αξιολογητή και η χρήση της μπορεί να πραγματοποιηθεί από την αρχή της σχεδίασης του ιστοχώρου. Ο αξιολογητής δεν χρειάζεται πολλές φορές να είναι ειδικός αλλά απλός χρήστης, όμως αυτό μπορεί να αποτελεί και μειονέκτημα, καθώς η τεχνική αυτή εξαρτάται κατά πολύ από τις δεξιότητες και την εμπειρία.

Τα κριτήρια αξιολόγησης μπορούν να είναι κατανοητά από όλους:

  1. Ενημέρωση για την κατάσταση του συστήματος
    • Οι χρήστες πρέπει να είναι πάντα ενήμεροι από το σύστημα για το τι συμβαίνει με κατάλληλη ανάδραση και σε εύλογο χρόνο.
    • Οι χρήστες θα πρέπει τουλάχιστον να γνωρίζουν πού βρίσκονται και πού μπορούν να πάνε στη συνέχεια.
    • Επίσης οι χρήστες πρέπει να ενημερώνονται από το σύστημα για την επιτυχία ή την αποτυχία των αποστολών δεδομένων.
  1. Αντιστοίχηση συστήματος- πραγματικού κόσμου.
    • Η γλώσσα που χρησιμοποιείται στη διεπιφάνεια χρήσης θα πρέπει να είναι απλή.
    • Οι πληροφορίες που δίνει το σύστημα θα πρέπει να είναι λέξεις, φράσεις και έννοιες στο χρήστη αντί για τεχνικούς όρους προσανατολισμένους στο σύστημα.
    • Ακόμα, οι πληροφορίες θα πρέπει να εμφανίζονται με φυσική και λογική σειρά.
    • Επιπλέον το σύστημα θα πρέπει να παρέχει καθαρά σύμβολα και μεταφορές.

 

  1. Ελευθερία και έλεγχος από τον χρήστη
    • Σε περίπτωση επιλογής λάθος λειτουργίας από τους χρήστες, γεγονός που αποτελεί συχνό φαινόμενο θα πρέπει να υπάρχουν καθαρές έξοδοι.
      π.χ. κουμπί για την κεντρική σελίδα, υποστήριξη undo/redo.
  1. Διατήρηση συνέπειας και συνέχειας στο μοντέλο πλοήγησης και δόμησης της σελίδας.
    • Στο μοντέλο πλοήγησης και στη δόμηση της σελίδας πρέπει να υπάρχει συνέπεια, δηλαδή παρόμοιες ή ίδιες δράσεις πρέπει να εκτελούνται με τον ίδιο τρόπο σε κάθε μέρος του συστήματος.
    • Επίσης, θα πρέπει να υπάρχει κώδικας, συμβατός με τους φυλλομετρητές.
  1. Αποφυγή λαθών
    • Δεν πρέπει να υπάρχουν σύνδεσμοι που δεν οδηγούν πουθενά.
    • Θα πρέπει να γίνεται έλεγχος της εγκυρότητας των δεδομένων πριν αποσταλούν στον εξυπηρετητή.
    • Βασικός παράγοντας για την αποφυγή λαθών είναι ο προσεκτικός σχεδιασμός, που έχει ως αποτέλεσμα τον περιορισμό της κακής χρήσης του συστήματος και επίσης εμποδίζει την εμφάνιση οποιουδήποτε προβλήματος.
  1. Αναγνώριση αντί για ανάκληση
    • Πρέπει να επιτευχθεί η ελαχιστοποίηση του φορτίου μνήμης που απαιτείται από το χρήστη.
    • Τα αντικείμενα, οι ενέργειες και οι δυνατότητες θα πρέπει να είναι ορατά.
    • Τα ονόματα στα αντικείμενα πλοήγησης θα πρέπει να είναι σωστά ώστε η περαιτέρω νοητική επεξεργασία να είναι περιττή.
  1. Προσαρμοστικότητα και αποδοτικότητα
    • Θα πρέπει το σύστημα να προσαρμόζεται και σε αρχάριους και σε έμπειρους χρήστες. Θα πρέπει δηλαδή να υπάρχουν επιταχυντές (accelerators) και συντομεύσεις (shortcuts) ώστε οι έμπειροι χρήστες να διεκπεραιώνουν τις εργασίες τους πιο γρήγορα, ενώ παράλληλα να είναι αόρατα από τους αρχάριους χρήστες.
    • Επιπλέον, θα πρέπει να παρέχεται η δυνατότητα σύνθετων τεχνικών αναζήτησης καθώς και η δυνατότητα καταχώρησης μιας ιστοσελίδας στα αγαπημένα κλπ.
  1. Καλαίσθητος μινιμαλιστικός σχεδιασμός
    •  Δεν θα πρέπει να υπάρχουν περιττές και άσχετες πληροφορίες ή πληροφορίες που χρησιμοποιούνται σπάνια από τους χρήστες.
  1. Αναγνώριση και ανάνηψη από λάθη
    • Θα πρέπει να παρέχονται στους χρήστες μηνύματα λαθών, τα οποία να είναι γραμμένα σε απλή κατανοητή γλώσσα (όχι κωδικοί), να παρουσιάζουν επακριβώς το πρόβλημα και να προτείνουν στον χρήστη την πιο εποικοδομητική λύση στο πρόβλημά του.
  1. Παροχή βοήθειας και τεκμηρίωσης
    • Σε μεγάλους δικτυακούς τόπους η βοήθεια και η τεκμηρίωση είναι αναγκαία.
    •  Σε μικρούς δικτυακούς τόπους η βοήθεια δεν είναι απαραίτητη.
    • Κάθε τέτοιου είδους πληροφορία πρέπει να είναι εύκολα διατρέξιμη, να εστιάζει στη διεργασία του χρήστη, να απαριθμεί συγκεκριμένα βήματα που πρέπει να γίνουν και να μην είναι μεγάλη.
    • «βοήθεια» αποτελούν οι χάρτες πλοήγησης, η επεξήγηση ενεργειών κλπ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η χρήση των παραπάνω κανόνων και η αποδοτικότητά τους είναι καθαρά υποκειμενική.